Ubuntu Server’da VMware Diskini Kengaytirish
VMware’da Ubuntu Server uchun virtual disk hajmini oshirgandan so‘ng, Ubuntu operatsion tizimi yangi ajratilgan disk maydonini avtomatik ravishda ishlatmaydi. Bunda partition, LVM va filesystem’ni ketma-ket kengaytirish kerak bo‘ladi.
Ushbu maqolada Ubuntu Server + LVM + EXT4 konfiguratsiyasida diskni bir nechta buyruq bilan maksimal mavjud hajmgacha kengaytirish usuli ko‘rsatiladi.
Muammo qanday yuzaga keladi?
Masalan, VMware’da virtual disk hajmi:
1 TB → 1.5 TB
qilib oshirildi.
Ammo Ubuntu'da:
df -h /
buyrug‘i hali eski hajmni ko‘rsatishi mumkin.
Sababi VMware virtual diskni kattalashtiradi, lekin quyidagi qatlamlarni avtomatik kengaytirmaydi:
VMware Virtual Disk
↓
Partition
↓
LVM Physical Volume
↓
Logical Volume
↓
EXT4 Filesystem
Shuning uchun har bir qatlamni kengaytirish kerak.
1. Disk holatini tekshirish
Avval disk va partitionlarni ko‘ramiz:
lsblk
Filesystem hajmini tekshirish:
df -h /
Masalan:
sda 1.5T
├─sda1 1M
├─sda2 2G /boot
└─sda3 1.5T
└─ubuntu--vg-ubuntu--lv
1.5T /
2. Partitionni kengaytirish
growpart yordamida /dev/sda3 partitionini diskning qolgan bo‘sh qismigacha kengaytiramiz:
sudo growpart /dev/sda 3
Bu yerda:
/dev/sda— asosiy disk3— uchinchi partition, ya’ni/dev/sda3
3. LVM Physical Volume’ni kengaytirish
Partition kengaygandan so‘ng LVM'ga yangi hajmni tanitamiz:
sudo pvresize /dev/sda3
Shundan keyin LVM yangi bo‘sh joyni foydalanish uchun qabul qiladi.
4. Logical Volume’ni kengaytirish
Barcha mavjud bo‘sh LVM hajmini root Logical Volume’ga beramiz:
sudo lvextend -l +100%FREE /dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv
+100%FREE — LVM ichidagi barcha mavjud bo‘sh joyni Logical Volume'ga qo‘shishni anglatadi.
5. EXT4 Filesystem’ni kengaytirish
Logical Volume kattalashganidan keyin filesystem ham kengaytirilishi kerak.
Agar filesystem ext4 bo‘lsa:
sudo resize2fs /dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv
Bu bosqichdan keyin Ubuntu yangi disk hajmidan to‘liq foydalana oladi.
Barchasini bitta buyruqda bajarish
Agar server konfiguratsiyasi quyidagicha bo‘lsa:
Disk:
/dev/sdaPartition:
/dev/sda3LVM:
/dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lvFilesystem:
ext4
barcha amallarni quyidagi command orqali ketma-ket bajarish mumkin:
sudo growpart /dev/sda 3 && \
sudo pvresize /dev/sda3 && \
sudo lvextend -l +100%FREE /dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv && \
sudo resize2fs /dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv && \
df -h /
&& operatori sababli har bir buyruq faqat oldingi buyruq muvaffaqiyatli bajarilganda ishga tushadi.
Natijani tekshirish
Jarayon tugagach:
lsblk
va:
df -h /
buyruqlarini bajaring.
Masalan:
Filesystem Size Used Avail Use%
/dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv 1.5T 427G 987G 31%
Bu Ubuntu Server root filesystem’i yangi disk hajmigacha muvaffaqiyatli kengaytirilganini bildiradi.
Muhim eslatma
Ushbu buyruqlarni boshqa serverlarda to‘g‘ridan-to‘g‘ri ishlatishdan oldin partition va filesystem konfiguratsiyasini tekshirish kerak:
lsblk
df -T /
Agar partition /dev/sda3 emas, masalan /dev/sda4 bo‘lsa, growpart buyrug‘idagi partition raqami ham o‘zgaradi.
Agar filesystem ext4 emas, XFS bo‘lsa, resize2fs o‘rniga:
sudo xfs_growfs /
ishlatiladi.
Xulosa
VMware'da virtual disk hajmini oshirishning o‘zi yetarli emas. Ubuntu Server'da yangi joydan foydalanish uchun quyidagi zanjir kengaytiriladi:
VMware Disk
↓
Partition
↓
LVM Physical Volume
↓
Logical Volume
↓
EXT4 Filesystem
To‘g‘ri konfiguratsiyada bu jarayon serverni qayta yuklamasdan, xizmatlarni to‘xtatmasdan bajarilishi mumkin.
Asosiy command
sudo growpart /dev/sda 3 && \
sudo pvresize /dev/sda3 && \
sudo lvextend -l +100%FREE /dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv && \
sudo resize2fs /dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv && \
df -h /
Bu usul ayniqsa VMware + Ubuntu Server + LVM + EXT4 asosidagi production serverlarda diskni kengaytirish uchun qulay.